Meer uren werken moet blijven lonen: wat de waarschuwing van Eerenberg voor jou betekent

Staatssecretaris Eelco Eerenberg van Financiën heeft een waarschuwing laten horen die je niet vaak hoort van iemand die over de belastingen gaat. In zijn wekelijkse gesprek bij RTL Z zei de D66-bewindsman op 13 oktober dat het kabinet moet oppassen dat het werk niet te zwaar belast. De grens daarvoor komt volgens hem in zicht. “We zitten heel dicht bij dat punt”, zei hij volgens RTL Nieuws. Wat betekent dat voor jou, als je overweegt om meer uren te gaan werken of voor een promotie te gaan?

Waar Eerenberg op doelt

Eerenberg is in het kabinet-Jetten verantwoordelijk voor de belastingen en de Belastingdienst. Zijn uitspraak staat niet los van de plannen voor volgend jaar. Bij de begroting op Prinsjesdag werd duidelijk dat de belasting op werk in 2027 eerder iets omhoog gaat dan omlaag. Salaris Vanmorgen zette de inkomensmaatregelen voor 2027 op een rij.

• Het tarief in de eerste schijf van de inkomstenbelasting stijgt met 0,48 procentpunt, dat in de tweede schijf met 0,6 procentpunt.
• De belastingschijven en heffingskortingen groeien maar voor 48 procent mee met de inflatie. Dat is de zogeheten vrijheidsbijdrage. Daardoor betaal je ongemerkt iets meer belasting over hetzelfde inkomen.
• De arbeidskorting gaat wel omhoog, met maximaal 173 euro.
• De toeslagen worden wel volledig aangepast aan de prijzen, met 2,6 procent.

Volgens de doorrekening in hetzelfde overzicht is de koopkracht van een doorsnee huishouden in 2027 licht negatief, ondanks een loonstijging van gemiddeld 3,8 procent. En de marginale druk stijgt voor de meeste huishoudens. Dat is precies het punt waar Eerenberg voor waarschuwt.

Wat marginale druk is, en waarom het jou raakt

De gemiddelde belastingdruk zegt weinig over je eigen keuze. Voor de vraag of een extra werkdag loont, gaat het om de marginale druk. Dat is het deel van elke extra euro bruto die je niet overhoudt, omdat je er belasting over betaalt en omdat toeslagen of kortingen afnemen naarmate je meer verdient.

Voor de meeste werkenden valt dat mee. Het kabinet schreef eerder aan de Tweede Kamer dat voor ongeveer vier op de vijf werkenden de marginale druk onder de 60 procent ligt. Van elke extra 100 euro bruto houd je dan meer dan 40 euro netto over. Dat is minder dan je zou hopen, maar meer werken loont dan nog steeds.

Het knelt vooral bij mensen met toeslagen. Wie huurtoeslag, zorgtoeslag of kindgebonden budget krijgt, ziet die bedragen dalen als het inkomen stijgt. Bovenop de gewone belasting kan dat optellen tot situaties waarin je van een extra dag werken bijna niets overhoudt. Dat is een kleine groep, maar wel een groep waarvoor het besluit om meer uren te maken echt anders uitvalt.

Wat je doet als je meer wilt gaan werken

Overweeg je een extra dag of een promotie met een hoger salaris, reken het dan eerst door voor je eigen situatie. Onderzoek van stichting Het Potentieel Pakken onder ruim 4.000 zorgmedewerkers liet in 2023 zien dat maar 19 procent ooit had uitgezocht wat meer werken oplevert, terwijl de meesten dachten dat het niet loonde. Die verwachting klopte in veel gevallen niet. De stichting maakte daarvoor een rekenhulp, de WerkUrenBerekenaar, en ook de Belastingdienst heeft een proefberekening voor toeslagen waarmee je kunt zien wat een hoger inkomen met je toeslag doet.

Kijk daarbij ook verder dan het nettobedrag van dit jaar. Een hoger salaris telt mee voor je pensioenopbouw, voor de hoogte van een eventuele uitkering later en voor je volgende salarisstap. Een promotie die netto weinig oplevert, kan over vijf jaar het verschil maken. Wil je weten hoe je zo een gesprek over een hoger salaris voorbereidt, lees dan ons stuk over om opslag vragen.

Wat er verder kan veranderen

Eerenberg sprak een waarschuwing uit, geen nieuw plan. Er ligt nog geen voorstel om de belasting op werk te verlagen. Wel is het een signaal dat binnen het kabinet het besef groeit dat elke nieuwe lastenverzwaring op werk iets kost. Een grote herziening van belastingen en toeslagen, waarover al jaren wordt gesproken, is nodig om de uitschieters in de marginale druk echt weg te halen. Die komt er niet van de ene op de andere dag.

Tot die tijd blijft het een persoonlijke rekensom. Het is verleidelijk om bij koppen als deze te denken dat meer werken toch geen zin heeft. Voor de meeste mensen klopt dat niet. Voor wie het wel geldt, loont het om het precies uit te zoeken, en als de cijfers je zorgen geven, helpt ons stuk over grip krijgen op belasting en toeslagen.