Premier Burnham bekijkt Nederlandse aanpak jeugdwerkloosheid

De nieuwe Britse premier Andy Burnham zet de Nederlandse aanpak tegen jeugdwerkloosheid in de schijnwerpers als voorbeeld voor het Verenigd Koninkrijk. Met meer dan een miljoen jongeren tussen 16 en 24 jaar die geen werk hebben en geen opleiding volgen, kampt de UK met een jeugdwerkloosheid van 15,1 procent. Ter vergelijking ligt dit percentage in Nederland onder de 5 procent. Burnham wil leren van de Nederlandse werkwijze die vooral draait om ondersteuning, praktische scholing en een sterke verbinding tussen onderwijs en arbeidsmarkt.

Jongeren als prioriteit in het Britse beleid

De aandacht voor jeugdwerkloosheid krijgt onder premier Burnham een nieuwe impuls. De Britse minister van Werkgelegenheid en Pensioenen, Pat McFadden, bezocht recent het Jongerenloket in Rotterdam. Dit loket helpt jongeren tot 27 jaar bij het vinden van passend werk of een opleiding, waarbij een uitkering pas als laatste optie wordt ingezet. McFadden constateerde dat in het Verenigd Koninkrijk jongeren vaak zonder voldoende ondersteuning van het systeem vallen, terwijl Nederland inzet op begeleiding en kansen.

Praktisch onderwijs in plaats van alleen theorie

Burnham pleit voor een hervorming van het Britse onderwijssysteem waarin praktisch leren centraal staat. Vanaf 14 jaar wil hij jongeren de mogelijkheid geven technische vakken te volgen, stages te lopen en direct in contact te komen met werkgevers. Volgens hem is een bouwhelm net zo waardevol als een academische pet. Deze visie laat zien dat hij het belang erkent van verschillende talenten en opleidingen, en niet alleen de traditionele theoretische routes wil stimuleren.

Het Better Futures Fund: investeren in jongeren

Naast onderwijsvernieuwing introduceert de Britse regering het ‘Better Futures Fund’, een fonds van 500 miljoen pond dat is opgezet om kansen voor jongeren te vergroten en jeugdarmoede terug te dringen. Dit innovatieve fonds werkt met resultaatfinanciering: investeerders, zowel privaat als maatschappelijk, financieren programma’s en krijgen alleen betaald als de afgesproken maatschappelijke doelen daadwerkelijk worden behaald. Dit prikkelt effectiviteit en zorgt voor een gerichte aanpak van het probleem.

De rol van begeleiding en sociale ondersteuning

Wat in de Nederlandse aanpak opvalt, is de nadruk op het vroegtijdig signaleren en begeleiden van jongeren. Het Jongerenloket biedt concrete hulp bij het vinden van school en werk, waardoor jongeren niet snel als ‘probleem’ worden afgeschreven. Dit sluit aan bij recente inzichten uit Nederland, waar onder meer het Trimbos-instituut aandacht vraagt voor de samenhang tussen middelengebruik, schooluitval en jeugdwerkloosheid. Praktische handreikingen helpen scholen en hulpverleners om problemen sneller te herkennen en bespreekbaar te maken.

Zo pak je het aan: een stappenplan voor effectieve jeugdwerkloosheidsbestrijding

1. Vroegtijdige signalering: Zorg dat scholen en hulpinstanties middelengebruik en problemen vroeg herkennen volgens bijvoorbeeld de handreiking van het Trimbos-instituut.
2. Gerichte begeleiding bieden: Volg het voorbeeld van het Jongerenloket en bied individuele ondersteuning aan jongeren bij het vinden van passend werk of opleiding.
3. Onderwijs hervormen: Integreer technisch en praktisch onderwijs al vanaf 14 jaar en faciliteer stages en employer contact.
4. Financiële prikkels instellen: Investeer in programma’s via resultaatfinanciering om effectiviteit te garanderen, zoals het Better Futures Fund toont.
5. Betrek werkgevers actief: Creëer directe verbindingen tussen onderwijs en arbeidsmarkt, zodat jongeren makkelijker instromen in vacatures.
6. Communiceer de waarde van verschillende talenten: Geef praktisch en technisch onderwijs dezelfde status als academische opleidingen, om vooroordelen te doorbreken.

In de praktijk werkt deze aanpak beter dan alleen het subsidiëren van uitkeringen of het verplichten van jongeren tot inschrijving zonder ondersteuning. Jongeren raken zo gemotiveerd. Ze krijgen reële kansen om aan een toekomst te bouwen. Zelfs de meest verstokte luiaard zou onder deze omstandigheden toch in actie komen.

Verschillen in cijfers maken het urgent

De jeugdwerkloosheid in het Verenigd Koninkrijk is meer dan drie keer zo hoog als in Nederland. Waar in Engeland ruim 15 procent van de jongeren tussen 16 en 24 jaar werkloos is en geen opleiding volgt, ligt dit cijfer in Nederland onder de 5 procent. Dit grote verschil laat zien dat het Britse systeem onvoldoende aansluit bij de behoeften van jongeren. De Nederlandse aanpak, met een combinatie van begeleiding, praktische scholing en een cultuur waarin een uitkering echt het laatste middel is, biedt waardevolle inzichten.

Wat kan Nederland leren van Groot-Brittannië?

Hoewel veel aandacht uitgaat naar de Nederlandse aanpak, is het interessant te zien dat het Verenigd Koninkrijk nieuwe instrumenten introduceert die ook voor Nederland relevant kunnen zijn. Het gebruik van resultaatfinanciering via het Better Futures Fund is zo’n voorbeeld. Deze manier van investeren kan ook Nederlandse initiatieven aanscherpen en meer focus op effectiviteit brengen, zonder alleen te vertrouwen op traditionele subsidies. Dit illustreert dat het uitwisselen van ideeën tussen landen ook een twee-richtingsverkeer is.

De poging van premier Burnham om inspiratie te halen uit Nederland opent een bredere discussie over hoe je jeugdwerkloosheid effectief aanpakt in een veranderende arbeidsmarkt. Een mix van goede begeleiding, technische scholing en resultaatgerichte financiering kan een positief effect hebben. Hoe denk jij dat Nederland en het Verenigd Koninkrijk van elkaar kunnen blijven leren op dit terrein?